- Kategori
- İnsan Kaynakları
Feshin geçersizliğinde sonuç

Geçersiz sebeple yapılan feshin sonuçları
MADDE 21. - İşverence geçerli sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli olmadığı mahkemece veya özel hakem tarafından tespit edilerek feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işveren, işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşçiyi başvurusu üzerine işveren bir ay içinde işe başlatmaz ise, işçiye en az dört aylık ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödemekle yükümlü olur.
Mahkeme veya özel hakem feshin geçersizliğine karar verdiğinde, işçinin işe başlatılmaması halinde ödenecek tazminat miktarını da belirler.
Kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için işçiye en çok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer hakları ödenir.
İşçi işe başlatılırsa, peşin olarak ödenen bildirim süresine ait ücret ile kıdem tazminatı, yukarıdaki fıkra hükümlerine göre yapılacak ödemeden mahsup edilir. İşe başlatılmayan işçiye bildirim süresi verilmemiş veya bildirim süresine ait ücret peşin ödenmemişse, bu sürelere ait ücret tutarı ayrıca ödenir.
İşçi kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren on işgünü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunmak zorundadır. İşçi bu süre içinde başvuruda bulunmaz ise, işverence yapılmış olan fesih geçerli bir fesih sayılır ve işveren sadece bunun hukuki sonuçları ile sorumlu olur.
Bu maddenin birinci, ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri sözleşmeler ile hiçbir suretle değiştirilemez; aksi yönde sözleşme hükümleri geçersizdir.
Açıklama:
Bu yasanın, işverenin iş sözleşmesini feshetmesine dair sınırlamalar getirdiğini belirtmiştik. Bunun sonucu olarak işveren yasada belirtilen geçerli sebeplere uymadan sözleşmeyi feshederse bunun ne gibi sonuçlar doğuracağını yine yasanın 21. maddesi düzenlemiş durumdadır.
a. Sözleşmesi feshedilen işçinin mahkeme süreci:
İşverenin sözleşmenin feshinde geçerli sebebe dayandığı konusunda şüphesi olan işçi İş Mahkemesine 1 ay içinde başvurabilecektir.
İşçinin iddiası üzerine geçerli sebep iş mahkemesince araştırılır bu sebep geçersiz sayılır ise, sözleşme hiç feshedilmemiş gibi mahkeme işçinin işe iadesine karar verecektir.
Bu durumda işverenin, davayı kazanan işçiyi (işe başlamaya hazır olduğunu bildirmesinin ardından) 1 ay içinde işe başlatılması zorunludur.[1]
Mahkeme süresince boşta geçen süreler sözleşmenin feshi geçerli olmadığından işçiye ücret olarak ödenecek ve bordroları düzenlenerek prim ve vergileri ilgili kurumlara bir ay içinde yatırılacaktır. Burada söz konusu süre en çok 4 ay ile sınırlıdır. Mahkemenin bundan fazla sürmesi halinde uzayan kısım için ücret ve bordroya ait yasal ödemeler yapılmaz.
İşten çıkarılan işçiye verilen kıdem ve ihbar tazminatlarına dair tutar bu 4 aylık ücret mukabili sayılarak mahsup edilir.[2] Tazminat hakkı hiç ödenmemiş olarak ilk giriş tarihinden devam eder.
İşçi, mahkeme kararına rağmen işveren tarafından işe başlatılmaz ise hakimin mahkeme kararında belirleyeceği 4–8 aylık ücreti tutarında tazminat işveren tarafından işçiye ödenir.[3] (Çıkarılırken verilen Kıdem ve İhbar tazminatları hariç)
İşçi mahkemenin kararından sonra 10 gün içinde gelip işe başlamaz ise geçerli sebeple fesih yapılmış sayılır ve kıdem-ihbar tazminatı haricinde hiçbir menfaati hak edemez.
Bu davaların kazanılması ise “özlük dosyaları”nın tam tutulmasına, yönetmelik ve tutanakların düzgün hazırlanma ve saklanmasına bağlıdır.
[1] Davayı kazanan işçiyi işveren işe başlatsın veya başlatmasın 4 aya kadar boşta geçen mahkeme süresinin ücretini ödemek durumundadır. Başlatmaması halinde ayrıca 4–8 aylık ücreti tutarında tazminat öder. Bu süre genelde 4 aydır, bu süreyi fesih şekli, kıdem tazminatının verilip verilmemesi, işçinin kıdemi gibi unsurlar artıra bilmektedir.
[2] Yrg.9 HD 21.10.04
[3] Yrg.9 HD 15.12.03
Muammer Murat
İnsan Kaynakları Danışmanı
8 Ekim 2007