- Kategori
- Dünya
İNCİRLİK ÜSSÜ
Kriz zamanlarında adından sıkça söz edilen İncirlik üssü, Adanaya sekiz kilometre mesafede kurulmuş askeri bir üstür. Aslında ABD,Türkiye ve İngiltere ortak askeri üssüdür.Burası Türkiye’nin malıdır,ancak zamanla değişse de 2,500 civarında ABD askeri vardır.Daha çok koruma amaçlı bir Türk birliği de bulunmaktadır.İncirlik üssü lojmanlar,marketler,zincir mağazalar ve spor tesisleriyle adeta bir ABD kasabası görünümündedir.
İkinci Dünya savaşında sona yaklaşılırken (1943) burası Kahire konferansında tanker üs komutanlığı olarak düşünülmüş,o zamanki adı Adana hava üssü olarak anılmıştır.İlk zamanlar yakıt ikmal ve meteoroloji amacıyla kullanılmıştır.Savaş sonunda özellikle ABD ile ilişkilerde acayip bir bahar havası esiyordu. ABD büyükelçimiz Münir Ertegün vefat etmiş,cenazesi Missouri zırhlısıyla ülkemize getirilmişti.Aslında projede olmamamıza rağmen Marshall yardımına dahil edilmiş,Avrupa ülkeleri gibi on milyon dolarlık kredinin ardından beş yüz milyon dolarlık kredi içinde baş vurmuştuk.Böylece 1951 yılında inşaata başlanmış,Aralık 1954 yılında açılışı yapılmıştır. 1958 de bugünkü adını almıştır.
3 Mayıs 1960 günü Nikita Kruçev bir ABD casus uçağının düşürüldüğünü açıklamış,ABD önce bunun meteoroloji gözlem uçağı olduğunu,sonra Afganistan’dan Norveç’e giden bir uçak olduğunu söylemiş ancak zamanla casus uçaklarıyla Rusların tesislerini izlemek için kullanılan U2 uçağı olduğu ve Adana-İncirlik üssünden havalandığı anlaşılmıştır.Uçağın pilotu Francis Gary Powers bu tür uçuşların 1957 yılında beri yapıldığını söyleyince Türkiye kamuoyu da bu olayı öğrenmiş olur.
Bunun sonucunda özellikle Küba ABD ilişkileri sertleşirken,Küba Rus ilişkileri de bize benzerlik gösterecek şekilde gelişmektedir.ABD casus uçakları Küba’da montesi devam eden Sovyet füzelerini fotoğraflayınca meşhur Küba krizi çıkmış,ABD donanması adayı ablukaya almıştır.Sonunda varılan anlaşmayla Ruslar bu füzeleri sökmeye razı olurken buna karşılık Türkiye’deki Jüpiter füzelerinin de sökülmesini şart koşarlar.Böylece Türk kamuoyu bir kez daha soğuk bir duş yaşamış olur.
Daha sonraları Türkiye’nin haşhaş ekimi ve Kıbrıs’a müdahalesi bahane edilerek 5 Şubat 1975 günü askeri malzeme satışını yasaklayıp,ABD ambargosu başlayınca başbakan Süleyman Demirel 25 Temmuz 1975 günü İncirlik üssünün ve diğer ABD üslerini Nato hizmetleri dışındaki kullanımlara kapatmıştır.ABD nin tekrar bu üssü tam olarak kullanmaya başlaması 12 Eylül askeri darbesinden sonra olacaktır.
Burası Avrupa’da taktik nükleer bomba bulunan altı üsten biridir.Üssün ABD varlığıyla Nato savunma görevleri kapsamında kullanılması gerekiyorken, günümüzde orta doğu ülkelerine atlama taşı olarak kullanılmaktadır. Özellikle Irak savaşı,İranın kontrol altında tutulması ve günümüzde Suriye operasyonlarında sıkça adı geçmektedir.Ancak Türk kamuoyu Çekiç güç görevi sırasında terör örgütüne yardım malzemesi atarken görüntülenmesinden hatırlamaktadır.
Geniş bilgi için: İncirlik üssü
Selin Bölme