- Kategori
- Basın Yayın / Medya
Murat Belge Taraf’ta

Sevineyim mi, üzüleyim mi karar vermekte zorlandığım bir gelişme ile karşı karşıyayım. Üstüne üstlük tek isim Murat Belge değil. Yanında birde Gökhan Özgün var. Yoksa şöyle mi demeliydim; “Üstüne üstlük tek isim Gökhan Özgün değil. Yanında birde Murat Belge var.”
İşin üzülme kısmından başlayacak olursam, şu an en sıkı takip ettiğim gazete olan Radikal’in ciddi bir kan kaybına uğraması oldukça can sıkıcı.
İsmet Berkan'ın zor bir işe soyunduğunu ve kendi adına da riskli tercihlerde bulunduğunu tahmin etmek zor değil. O, Aydın Doğan’ın olaya tamamen ticari baktığı bir faaliyet için, ticari kaygıları arka plana atan bir yayıncılık çabası içinde. Ve zaman zaman taviz vererek de olsa bu çabasını sürdürüyor.
Medya fareleri çok kez, Radikal’in zarar ettiği gerekçesi ile Aydın Doğan tarafından kapatılmak istendiğini fısıldamış da olsalar, İsmet Berkan gazetenin yayın kalitesinde çok büyük bir kayba izin vermeyerek –büyük olasılıkla buna gazetenin ebadı ve biçimi de dahil- gazetenin yayın hayatına devam edebilmesi için ciddi bir çaba gösterdi. Hatta son dönemde giriştiği promosyon atağını da yine Radikal kalitesinde tutmaya çalıştı. (Ressamlar serisi ve klasik müzik cd’leri )
Doğan grubu gazetelerinin (Hürriyet, Milliyet ve Posta, -Vatan Gazetesini henüz tam olarak o gruba dahil etmiyorum-) ortak çizgisi, Türkiye’nin politik sürecinde, dini kökenli siyaset haricinde neredeyse tüm renkleri bünyelerinde bulundurma ve hepsini magazinsel, popülist bir yayıncılık tarzı ile servis etme formülüne dayanır.
Aslında bu tarzın ticari anlamda başarısız olduğunu söyleyemeyiz. Bu gazeteler arasında, Mehmet Ali Birand, Rauf Tamer, Erdoğan Aktaş, Mesut Yar gibi aslında farklı düşünen ama fikirlerinin en popülist ve magazinsel sularında yüzen yazarlara sahip olan, bir de bunun üstüne cinsellik, dedikodu ve sansasyonel habercilik çizgisi ekleyen Posta Gazetesi, grubun en çok satan gazetesi oluveriyor. Satış rakamı 600 binin üzerinde ve eğer bedava dağıtılan Zaman Gazetesi’ni saymazsak (gerçekten de saymamak gerekiyor) ülkenin en çok satan gazetesi.
Bunu, bir gömlek üstü ciddiyete sahip gazete olan Hürriyet takip ediyor. Oktay Ekşi, Bekir Çoşkun, Tufan Türenç, Ertuğrul Özkök, Mehmet Y. Yılmaz, Özdemir İnce, Yılmaz Özdil, Ahmet Hakan, Yalçın Doğan, Yalçın Bayer gibi daha ciddi ama yine aralarında ciddi fikir ayrımları olabilecek yazarları ile, bol resimli, ön sayfa ve arka kapak güzellerini demirbaş yapan, üçüncü sayfanın bol kanlı, acılı ve sancılı haberlerinden taviz vermeden yapılan yayıncılıkla yine önemli bir ticari başarı sergiliyor. Tiraj olarak Posta Gazetesi'nin hemen ardından geliyor ve ortalama 500 bin satıyor.
Milliyet Gazetesi ise bu üç gazete içinde daha ciddi bir yayın politikası sergiliyor, siyasi rengini biraz daha fazla belli ediyor ve görüşleri daha fazla kaale alınacak yazarları bünyesinde tutuyor. Ancak ticari başarısı diğer iki gazetenin oldukça gerisinde kalıyor. Yaklaşık 200-225 bin satış aralığında, Sabah, Fotomaç ve Fanatik Gazetesi'nin ardından 6. sırada geliyor. Yine de bu rakamı bir başarısızlık olarak ele alamayız.
Radikal Gazetesi ise, diğer üç gazetenin sergilediği tarzdan farklı bir çizgi sergiliyor. Yayınlarında magazin ve popülizmin sığ unsurlarına rastlanmıyor. Spor, astroloji, sağlık, diyet, cinsellik, dedikodu vb gibi satış arttırıcı konular bünyesinde fazlaca ön plana çıkmıyor. Ancak yazarlar düzeyindeki farklılaşma burada da karşımıza çıkıyor. Radikal dışarıdan bakan her kişi için siyasi rengi az çok belli olan bir gazete de olsa, Hasan Celal Güzel, Namık Kemal Zeybek, Mehmet Ali Kışlalı, Haluk Şahin, Hakkı Devrim, Türker Alkan, Nuray Mert, Murat Yetkin, İsmet Berkan, Murat Belge, Gökhan Özgün, Perihan Mağden ve Gündüz Vassaf gibi, fikirlerini dile getirirken aynı kelimeleri bile kullanmamaya özen gösterecek isimleri bir araya getirme çabası içinde. Elbette bu çizgi ticari anlamda istediği sonuçlar üretmiyor. Radikal 40-45 bin satış aralığında geziniyor ve tiraj sıralamasında ilk 20’de kendisine yer bulamıyor. (23.’lik - 24.’lik - 25.’lik aralığında geziniyor)
Murat Belge, Radikal'de 24 Mayıs’ta yayınladığı son yazısında, “Uzunca bir süreden beri Türkiye basınının belli başlı gazeteleri, sütunlarında çok farklı görüşler savunan yazarlara yer vermeyi bir kural haline getirdiler. Bense, bir yayın organının, bir görüşü tutarlı bir biçimde savunması ve temsil etmesinin daha doğru bir ilke olduğuna inanan bir kuşaktan geliyorum. ‘Normal’ bir hayat yaşamayı başarabilen bir toplumda, bu görüş çeşitliliği ciddi bir sorun yaratmayabilir. Ama bizimki gibi ‘kızışmış’ bir ortamda, benim modelimin daha geçerli olduğunu düşünüyorum.” demişti.
Yani Doğan Grubu gazetelerinin çok farklı fikirleri bir arada tutan ve bunu gazetesine göre farklı popülizm sosu ile bulayan tarzına dair bir tepki hissettim Belge’nin yazısında. Uzun süredir alternatifi olmayan bir durumda, en tercih edilebilinir olan Radikal Gazetesi içinde bulunan Belge, zannedersem Taraf Gazetesi'ni fikirlerini daha rahat dillendireceği bir alan olarak gördü.
Murat Belge, kendi adına belki doğru bir tercihte bulunsa da, Radikal’in üzerinde yürüdüğü hassas denge için bu kararın son derede olumsuz olduğunu düşünüyorum. Murat Belge, Radikal Gazetesi’nde geminin dümeninin doğru rotadan sapmaması için önemli bir çapaydı.
Özellikle Radikal Gazetesi'nin 22 Temmuz seçimlerinden sonra Grubun amiral gemisi olan Hürriyet Gazetesi’nin yayıncılık anlayışının dümen suyuna girip, habercilik değeri düşük ve sansasyonel içerikli yayınlarla, temel değerlerininin sarsılması karşısında, demokratların yüreğinin ferah kalmasını sağlayan kişiydi Murat Belge. Şimdi onun yokluğu, Radikal’e ait şüphelerimizi arttıracak ne yazık ki.
Yarın ki yazımda da, bu sürece neden ve hangi açılardan sevindiğimi, üzüntü ve kaygılarımın ortadan kalkması için beklentilerimi aktarmak istiyorum.