- Kategori
- Ekonomi - Finans
Pahalı kararlar; Yazlık satın alınması

Yazlık, ikinci ev
Kişi yaşamı boyunca nadiren ev, yazlık, arazi, arsa alır. Bunlar önemli ekonomik yatırımlardır. Bir profesyonel kadar olmasa da temel yaklaşımlar hakkında bilgili olmamıza yardımcı olmak bu yazının amacıdır.
Yazlık; genellikle ikinci evdir. Satın almadan önce nasıl istifade edilebileceği ve oluşturacağı mali yükün yıllar boyu karşılanıp karşılanamayacağı iyice hesaplanmalıdır.
Yazlık Sahibi Olmanın Artıları; Bir dinlenme yeriniz, ailenizin rahat ettiği ve yeni komşularla tanışılan ikinci bir ortam, emekliyseniz uzun süre kalacağınız yeni bir ev ve çevre olabilecektir. Yazın kalabalık dönemde, oteller doluyken hazır olan bu eviniz; yıllar geçtikçe anılarınızın saklı olduğu ve tekrar gelmeyi özlediğiniz, hoş bir yaşam ortamı olabilir. Yaz mevsimi dışında bayram, yılbaşı tatillerinde yazlığınızdan istifade edebilirsiniz.
Yazlık; otelde kalma seçeneğine göre sahibi ve misafirleri için daha fazla yaşam alanı sunar. Bahçesinden yararlanılır. Özel yaşam kolaylığı içerir. Yazlık sahibi köpeğini, kedisini beraberinde yazlığına getirebilir. Yemeğini yazlığında yapar, buzdolabı, çamaşır ve bulaşık makinesi ile evindeki konforu oluşturur. Güneş ve deniz özlemini rahatça uzun süre karşılayabilir.
Yazlık; emekliler yanında yoğun çalışıp, arada sadece dinlenmeyi şehirden uzaklaşmayı özleyenler için de özel bir yaşam ortamı sunabilmektedir.
Yazlık üç ayı aşan bir süre ailece kullanılır ve bulunulan yerdeki yiyecek; meyve, sebze, zeytin, bal, reçel, balık ve giyim malzemesi gibi imkanlardan istifade edilirse ekonomik olabilmekte ve kişi yaşamına olumlu katkı yapmaktadır.
Yazlık sahibi, kullanmadığı zamanlarda evini kiraya verebilir. Bazı ülkeler yazlıkların kullanım sürelerini artırmak için sahil bölgelerinde yazlıkların kiraya verilmelerini teşvik etmektedir. Yılda iki hafta kullanılan bir yazlıktan 10 işgünü istifade edilsin. Yılda 200 iş günü varsayalım. Kullanım verimliliği yüzde beş %5 (10/200=%5) olur. Özellikle otellerin yetmediği sahil bölgelerinde, insanlarımızın ve turistlerin bu olanağı kullanması, yazlık sahibinin yaptığı yıllık masrafların bir kısmını elde etmesine, yazlıkların bakım ve onarımlarının etkin yapılmasına imkan verebilir.
Yazlık Sahibi Olmanın Eksileri; Yazlığın, oturulan ev gibi taksit ödemesi, vergisi, elektrik, su, yakıt, site işletme, onarım bakım masrafı (dış boya, depo, güneş kollektörü ve çatı sızdırma .....) olabilecektir. Herhangi bir arıza olduğunda o an oturmuyorsanız ve anında müdahale edilemediğinde; hasarınız fazla olabilir.
Genel hatalardan biri yıl içinde on beş gün veya bir ay kullanılacak olmasına rağmen yazlıkların alınmasıdır. Bu sürenin içinde yazlığa gidip temizlik, yerleşme ve terk süresi düşünülürse evin hanımı dinlenmek için zaman bulamamakta, yazlığa yerleşirken ve ayrılırken yorulmaktadır.
Yazlığın çevresini tanımak, imkanlarını görmek, değerlendirmek bir-iki yıl gerektirmektedir. Uzun dönemde örneğin beş (5) yıl sonrasında her yıl tatil için aynı yere gitmek bazı insanlar için bir monotonluk kaynağı olabilmektedir. Özellikle seyahat sevenler, her yıl değişik yerleri görmek isteyenler yazlık alma kararlarını biraz daha düşünebilir.
Bazı aileler; kızının, oğlunun, torunlarının ziyaretini düşünerek büyük yazlık almaya çalışmaktadır. Büyük yazlık, ihtiyaç duyulan beyaz eşya, mobilyanın temini, temizlik ve bakım, eşyaların uzun süre korunması, idame ve vergi yönünden daha masraflıdır.
Evin sahipleri yaşlı ise fazla misafir ağırlanması onlar için yorgunluk kaynağı olabilmektedir. Genç çiftler ise hep aynı yerde tatilin getirdiği monotonluğu belirterek farklı yerlerde tatil yapmayı tercih edebilmektedir.
Yazlık değerini etkileyen özellikler; Yazlığın bulunduğu beldenin havasının, suyunun iyi olması, sebze ve meyvenin bol olması, oturulabilir ayların fazla olması, çevrede susuzluk olmaması; ulaşım durumunun kolay olması, yakınlarda oto yol veya hava alanı olması, yazlığın yola yakınlığı tercih edilen ve yazlık değerini artıran özellikler arasındadır.
Temiz, ılık denizli bir sahile kolay ulaşım veya yakınlık, yakın civarda pazar, alışveriş merkezi, lokanta ve benzeri imkanlar olması yazlığın değerini artırır.
Sadece hafta sonunda yazlığa gidiliyorsa yoldaki trafiğin yeterinden fazla olmaması ve aşırı yakıt harcamasına sebep olmaması örneğin çalışılan yerden en çok üç (3) saatlik bir yolculuğu aşmaması aranan özelliklerdendir. Örneğin Aydın’da oturup, İzmir sahillerinden yararlanmak, hafta sonlarında maviyi seviyorsanız, özlenen bir imkandır.
Yazlık özellikleri; sağlam yapılı, manzaralı, güvenli, kullanışlı olmak
Yazlığın yapı olarak sağlam ve kaliteli olması; zeminde, duvar ve pencerelerde nem oluşmaması, çatısının sağlam, rüzgardan etkilenmez olması ve sızıntı olmaması, kapı, pencere ve duvarların iyi malzeme ve işçilikle yapılması ve dış etkilere dayanıklı olmasıdır.
Yazlığın deniz görebilir, iyi manzaralı olması görsel zenginlik oluşturmakta ve insanları mutlu etmektedir.
Güvenlik yönünden girişi–çıkışı kontrollu, etrafı çevrelenmiş siteler özellikle Siz yokken evinizin korunması yönünden daha uygundur. Sigorta şirketleri bu tür sitelerde ve alarm sistemi olan evlerde yazlıkları daha ucuza sigorta yapabilmektedir.
Kullanışlı olan yazlık, girip çıkması kolay, bahçesine düz ayak çıkılabilen, duşuna hemen erişilir, mutfak ve yemek salonu ilişkisi kolay yazlıktır.
Masraflı Yazlık; Büyük bahçeli, lüks havuzlu ve büyük alanlı bir yazlığın yıllık çim biçme ve sulama, havuz suyunu doldurma, ısıtma, ilaçlama, yenileme, bakım gibi işletme masrafları, evin içinin mobilya ve temizlik masrafları, güvenlik masrafları, vergileri ilk anda görülmeyebilir ancak bunların karşılanacağı ve gider hesabında yer alacağı açıktır.
Satılabilir yazlık; Yazlıkta yaşamın iyi olması kadar ihtiyaç olduğunda kolay satılabilir olması aranacak hususlar arasındadır. Bu yüzden alt yapı eksikleri olan problemli yazlıkları satın almaktan kaçınmalıdır.
Satın alırken; öncelikle “Nerede , hangi bölgede; yazlık istiyorsunuz (Antalya, Bodrum, Marmaris, Kuzey Ege, Karadeniz gibi) kararınızı oluşturun. Burada sahile yakınlık, deniz sıcaklığı ve temizliği, popülerlik, otoyol, havayol imkanlarını düşünebilirsiniz. Bütçenizin imkanlarını inceleyin. Ne kadar para ayıracağınıza karar verin. Yazlıkların yapımı ve onarımları tatil ayları dışındadır ve büyük şehirlerdeki kadar pahalıdır. Bazen kaliteli işçi bulamayabilirsiniz.
Yazlık alırken taksitlerini ödemek için hesabınızı kira geliri olmadan yapın. Ancak, yazlığın çevrede kiralanma imkanı varsa ilerde yazlığınızı kiraya verebilirsiniz. Kiralanacak yazlığın eşyaları standard, genel kullanıma uygun seçilmelidir. Buzdolabı, çamaşır makinesi, fırın-ocak, bulaşık makinesi o çevrede servisleri iyi olan bir marka olmalıdır. Kiralayan şirkete belirli bir yüzde ödersiniz. Şirket elektrik, su, telefon, internet ve benzeri ödemeleri yapabilir ve masraf hanesinde yer verebilir. Vergi durumu öğrenilerek uygun hareket edilmelidir.
Kredi; Yazlık alırken bankalar kredi vermeye daha az isteklidir veya faizi biraz yüksek tutarlar. Yazlık onarım gerektiriyorsa alış fiyatınız, benzeri bakımlı evlerden yeterince ucuz olmalıdır.
Yazlık büyüklüğü; Bütçe yanında, misafirlerinizi ağırlama yaklaşımınızı düşünün. Araç, tekne park yeri, evcil hayvan, yeşil alan ihtiyacınızı artırır. Ekonomik bir yazlık istiyorsanız; 1+1, 2+1 yazlık ve ufak bir bahçe ile yetinebilirsiniz.
Denize yakınlık; Yürüme mesafesinde, ayağım denize yakın, yüzmeye gidişi kolay olsun türü evler (0-300m) genellikle pahalıdır. Güzel manzara ve denize yakınlık avantajları yanında kötü havalarda dalgaların, yüksek nemin, rüzgârın olumsuz etkisini evlerde hissedebilirsiniz. Biraz uzaklaşıp, yükselerek daha iyi manzara mümkün olabilir.
Yazlık çok yağış, sel olduğunda etkilenmeyecek yerde yapılmalı ve fırtına olduğunda çatısı uçmayacak sağlamlıkta olmalıdır. ABD, Avustralya, İngiltere gibi okyanus ülkelerinde denize yakın yazlıklar okyanus ve gelgit dalgaları, hortum ve kasırgalardan zarar görebilmektedir.
Önceden bir dönem yaşayın. Yazlık satın almayı düşündüğünüz çevrede önceden mutlaka bir tatil dönemini geçirin ve çevreyi biraz tanıyın. Hoşlandığınızdan emin olun. Çeşitli evleri gezin, görün, çevrede fiyatı hangi parametrelerin etkilediğini anlayın. Yokluğunuzda evin bakımının nasıl olabileceği sorusunun cevabını oluşturun. Çevreyi iyi bilen bir tanıdık, emlakçi, belediye çalışanı fikrini alın, danışın.
Kısa sürede yapılan prefabrik yazlıklar; Otuz (30) gün civarında kısa bir süre içinde modüler birimlerin bir araya getirilmesi ile yapılmakta ve maliyet yönünden ekonomik olabildiği belirtilmektedir. Bu tür evlerin var olan modelleri fabrikada görülüp, standard, daha önce çok sayıda yapılmış bir modelde karar kılınması faydalıdır.
Sonuç olarak yazlık için; isteklerinizi karşılaması, mali durumunuza uygun olması ve büyüklüğünün uygunluğu; küçük (1+1, 2+1), orta boy (3+1) veya büyük (4+1, dubleks, kupon ev) bir yazlık alınması, birinci evinize olan uzaklığı, ulaşım imkanları, kalınabilecek süre ve benzeri faktörler değerlendirilmelidir. Benzer bir analiz kış sporları yapılan kayak merkezi yakınındaki kışlık kayak evleri, dağ evleri, yayla evleri veya göl kenarındaki evler için de yapılabilir.
Komşuluk; Yazlıkta oturanların komşuluk ilişkileri moral ve memnuniyet yönünden önemlidir. Beğenilen bir beldede, arkadaş ve dostlarla birlikte yazlıklarınızı almış olmanız bir araya gelip, sohbet etmek ve hoşça vakit geçirmek için önemli ve zevklidir.
Satarken; Yazın sıcak havalarda yazlık klimalı ise klimanın çalışması ve girişten itibaren tatlı bir serinlik hissedilmesi, girişin çamurlu, çok sayıda ayakkabı ile doldurulmaması, yazlığın havadar olması, içeride bulunan eşyaların kullanıma uygun yerleştirilmiş olması olumlu izlenim verir.
Oda ve duvarların daha önce havalandırılmış olması, odaların fonksiyonuna uygun eşyalar içermesi, salonda yemek masası üzerinde çiçek olması, salondan dışarı bakıldığında deniz veya panoramik güzel bir manzara görülmesi ve nem belirtileri olmaması, odaların ışık almasının sağlanarak karanlıkta kalanlara göre daha büyük görünmesinin ve iyi izlenim bırakmasının sağlanması, dolapların temiz ve kullanıma hazır bulunması gereklidir.
Dışarısı dikkate alındığında tüm eşyaların temiz durumda, kullanıma hazır görünmesi, bahçenin çimlerinin biçilmiş olması, çöp varilinin temiz olması, kokmaması, yazlığın arka tarafının en az ön kısım kadar temiz, düzenli tutulması önemsenmelidir. Bahçede, balkonda veya terasta güzel bir masa ve sandalye takımının bulunması hem iç alanları rahatlatır hem de misafire dışarıda oturma, vakit geçirme imkanı olduğunu hatırlatır.
Kedi veya köpek evcil hayvanların ziyaret sırasında misafirlerden uzak, uygun yerde tutulması, ziyaretçinin rahatça etrafına bakmasının sağlanması, emlakçi ile gelmişse konuşmalarda emlakçi açıklamalarının dinlenmesi yararlıdır.
Temiz, güneşli havada gezilen, güzel kokulu bir yazlık sahip olmak için özlem uyandırır.
Ayrıca, ziyaret sırasında kuruyemiş, limonata, soğuk su veya çay, kek benzeri ikram yapılması, görüşme sırasında ev için istenen değerin; çevrede satışa sunulan daha pahalı ve ucuz evlerin fiyat gerekçeleri hakkında bilgi vererek, neden avantajlı olduğunun vurgulanması yararlıdır.
Bir şeyi planlarken bir sonraki kapsamı düşünün. Bir sandalye odanıza, bir oda evinize, bir ev semtinize, bir semt şehir planınıza .... Eliel Saarinen